Đây là lời quảng cáo đồng thời cũng là lời khuyến cáo của 1 khóa học kỹ năng giao tiếp trong công sở ở một trung tâm chuyên về đào tạo kỹ năng cá nhân.

Từ lâu, rất nhiều người đã coi công sở là ngôi nhà thứ hai của mình. Trong ngôi nhà đó, có rất nhiều niềm vui và nỗi buồn, song để tồn tại ở đó một cách bền vững thì bạnp phải chuẩn bị cho mình quá nhiều kỹ năng.

Những mối lo...

L.T.T (28 tuổi, nhân viên kiểm toán) tâm sự: Mình làm việc cho 1 công ty đa quốc gia. Mức lương 500USD/tháng tuy không quá cao nhưng cũng đủ để mọi người tồn tại và cạnh tranh.

Hầu như tất cả nhân viên luôn phải "gồng mình" để chứng tỏ mình là người xuất sắc, được đào tạo bài bản, năng động nhanh nhẹn, có thể đảm nhận mọi công việc và chức vụ. Một ngày với gần 1 nửa thời gian làm việc ở cơ quan, mình thấy thực sự bị stress.

Ngoài áp lực với công việc, mình luôn phải lo...tìm hiểu quan sát đồng nghiệp để định hướng phấn đấu. Xung quanh mình có tới vài chục kiểm toán viên, nhiều người trong số họ là những kiểm toán xuất sắc nhất Việt Nam và Đông Nam Á.

Nhưng mình chẳng học hỏi được gì từ họ, phần vì mình không thể làm sấu hình ảnh bản thân bằng cách xin ý kiến về nghiệp vụ phần vì nếu có hỏi chắc gì họ đã chia sẻ bí quyết. Không ai muốn người khác hơn mình cả, đó là điều tất yếu nơi công sở.

Không như T. nhưng chị Mai Lan (25 tuổi, nhân viên truyền thông) lại có giới hạn khác: Nghề của mình là nghề quan hệ công chúng. Hồi mới ra trường, mình đã từng mắc 2 sai lầm và đã phải trả giá. Đầu tiên là sự nhận xét vô tư của mình về 1 đồng nghiệp.

Lỗi tiếp theo là mình chỉ quan tâm đến hiệu quả công việc bản thân chứ không quan tâm đến môi trường làm việc. Điều này khiến các đồng nghiệp đánh giá rằng mình kiêu căng, ngạo mạn và ích kỷ. Rốt cục là mọi người xa lánh, công việc vốn đã khó khăn, không khí bài xích xung quanh khiến mình khó khăn gấp bội...

Theo nhận định của các nhà nghiên cứu xã hội học: Nhiều người quan niệm đến công sở vì miếng cơm manh áo, nên nếu co chướng ngại vật là đồng nghiệp (nếu họ chỉ ra điểm yếu của mình hoặc ngáng đường) thì bằng mọi giá phải...cán phẳng. Tất nhiên, cũng có những quan niệm tích cực: Việc ai nấy làm hoặc tương thân, trợ giúp để đoàn kết phát triển.

Song thực tế cho thấy rằng, đa số mọi người đi làm không chỉ vì quyền lợi, mà còn vì những tham vọng thăng tiến. Các đồng nghiệp thường không tin tưởng và không giám bộc nộ hết với nhau. Đó là trên phương diện của nhân viên, còn ở vị trí các sếp thì lại khác. Sự tồn tại, phát triển doanh nghiệp tạo ra áp lực khiến họ không thích những cặp đôi thân thiết trong công sở.

Những kết quả nghiên cứu mới của các giảng viên trường đại học Công nghệ Auckland (New Zealand) cho thấy: trong quan hệ công sở, việc có một người bạn thân làm cùng chính là nguyên nhân khiến bạn xao nhãng công việc. Kết quả của nghiên cứu này cũng cho rằng, tình bạn nơi công sở như một con dao hai lưỡi. Không khí làm việc thân thiện là một nhân tố tích cực để khuyến khích sự phát triển của công việc song nếu quá giới hạn dù chỉ 1 chút thôi nó sẽ đẩy lùi sự cố gắng của cả tập thể và gây ra những hậu quả khôn lường.

...liên minh công sở

Bởi muôn vàn những cách trở như trên mà mối quan hệ đồng nghiệp trong môi trường công sở hiện đại không còn ngọt ngào và thân thiết. Bạn đồng nghiệp vô hình chung lại trở thành người xa lạ nếu không muốn nói là đối thủ của nhau, phải hạ nhau bằng mọi cách.

Tuy nhiên, thực tế cũng tồn tại 1 điều khác, đó là nhu cầu chia sẻ tâm tư và trao đổi kinh nghiệm làm việc của những người cùng cảnh. Giải pháp là: Tìm những đồng nghiệp  khác cơ quan để kết bạn và chia sẻ kinh nghiệm làm việc.

Hiện tượng này đã xuất hiện từ lâu ở những nước châu Âu và Bắc Mỹ, nay nó bắt đầu có tại Việt Nam. Những liên minh công sở theo cách gọi vui của giới tri thức hay còn gọi là cộng đồng mạng xã hội.

Cộng đồng mạng xã hội thực chất là một diễn đàn internet có tính chất xã hội hóa cao. Ở đó, bạn có thể sử dụng tiện ích của các phần mềm tin học để tìm kiếm bạn theo gu để tâm sự, giao lưu hoặc tìm các đồng nghiệp để chia sẻ kinh nghiệm, giúp đỡ nhau về chuyên môn và thậm chí là cả tìm bạn đời mà không sợ phải đối diện với nguy cơ rủi ro nào trong quan hệ đồng nghiệp thông thường.

Không chỉ dừng lại ở đó, các member (thành viên diễn đàn) còn có thể tìm kiếm, chào mời các đối tác làm ăn thông qua mạng lưới thông tin này. Anh Hồ Quang Khánh, Giám đốc điều hành trang web CyVee.com (1 trong những mạng xã hội đầu tiên của Việt Nam) cho biết: Nhu cầu được kết nối, giao lưu và chia sẻ kinh nghiệm, cơ hội nghề nghiệp của giới trí thức Việt rất lớn.

Đây cũng là xu hướng chung trên thế giới. Các đặc điểm chung nổi bật của giới trí thức Việt là: Trẻ trung, ham học hỏi và khá thân thiện trong các quan hệ trực tuyến. Trên thực tế, có thể nhìn thấy nhu cầu kết nối mạng của trí thức Việt qua sự phát triển của CyVee: Chỉ trong 1 thời gian ngắn từ khi ra đời, các thành viên của CyVee đã tăng từ con số vài trăm lên đến hàng chục ngàn.

Họ phần lớn có tuổi đời từ 22 - 32, công tác tại các thành phố lớn (trong đó TP.HCM chiếm hơn 70%). Đa phần trong số này có vài năm kinh nghiệm làm việc. Đặc biệt là có nhiều người có kinh nghiệm quản lý hoặc nắm giữ những vị trí cao trong các doanh nghiệp.

Gần 30% số thành viên có vị trí trưởng phòng, giám đốc, hoặc chủ doanh nghiệp. Họ giao tiếp với nhau rất cởi mở và có nhiều trao đổi, ý kiến hết sức sâu sắc, đáng học hỏi. Điều này đối với môi trường công sở truyền thống có thể nói là gần như không thể có.

Một điểm khác biệt nữa của những mạng xã hội so với các loại hình quan hệ mạng khác là các thành viên đa phần là người thật, việc thật, ít có dạng đăng ký nick name để rồi phát biểu bừa bãi, thiếu trách nhiệm.

Phải chăng những xu hướng và đặc trưng của môi trường công sở hiện đại này dường như đang báo hiệu 1 sự thay đổi mới. Đó là những quan hệ đồng nghiệp mạng đang dần thay thế các quan hệ đồng nghiệp trong công sở truyển thống?