Phong cách thiếu chuyên nghiệp

Sau khi tung tin đăng tuyển, nhà tuyển dụng luôn giành thế chủ động từ việc sàng lọc hồ sơ, gọi phỏng vấn và quyền được lựa chọn ai sẽ là người trúng tuyển. Chính tâm lý này mà đôi khi họ tự cho mình cái quyền hơn người khi tham gia phỏng vấn. Hồng Hạnh từng khấp khởi chuẩn bị cho cuộc phỏng vấn vào vị trí MC tại một công ty truyền thông có vẻ như đã rất hấp dẫn cô nhưng khi đến tham dự phỏng vấn thì cô hoàn toàn thất vọng với sự góp mặt của ban tuyển dụng. Trong khi tất cả mọi người được mời tham dự phỏng vấn đang chờ và nghe ngóng tình hình thì xuất hiện 3 vị: giám đốc, phó giám đốc, chuyên viên tuyển dụng với vẻ mặt “lạnh như tiền”. Hạnh được “quay” khá nhiều câu hỏi và sau khi đưa ra câu trả lời với câu hỏi “điểm yếu của bạn là gì?” thì cô đã được nhận một bài thuyết giảng không theo yêu cầu.

Ứng viên luôn tâm niệm một điều, đúng giờ chính là nguyên tắc bất luận trong phỏng vấn nhưng đôi khi chính nhà tuyển dụng là người phá vỡ nguyên tắc này. Không ít trường hợp ứng viên đến đúng giờ và phải ngồi chờ, cuối cùng người phỏng vấn cũng xuất hiện trong tư thế “thiếu tươm tất”.

Sự thiếu chuyên nghiệp có khi lại thể hiện ngay trong cách phỏng vấn, cách đặt câu hỏi cũng như thái độ hợp tác với ứng viên. Ít người có thể tin rằng, có ứng viên phải ngồi cố tới phút chót khi người phỏng vấn vừa đặt câu hỏi, vừa dùng giấy lau mũi và sản phẩm được trưng bày khắp bàn. Chuyện tưởng đùa lại hóa thật ngay tại một tập đoàn khá tiếng tăm, dường như người phỏng vấn ở đây đã quá lạm dụng kiểu phỏng vấn Gây sốc đôi khi đã tỏ ra hữu hiệu trong môt số trường hợp.

Không ít nhà tuyển dụng thường tỏ thái độ ưu ái người đẹp ngay trong cuộc phỏng vấn nhưng không phải ai cũng muốn nhận sự ưu ái này. Mỗi lần đụng tới vấn đề phỏng vấn, Khánh lại không quên kể về ấn tượng khó phai trong cuộc đối mặt với một vị giám đốc đã có ý mời cô làm Trợ lý. Thông thạo tới hai ngoại ngữ, năng động, có kỹ năng lại thêm chút nhan sắc Khánh tự tin với vị trí Trợ lý tổng giám đốc một công ty không nhỏ. Nhưng chính vị Tổng này lại tỏ thiện cảm tới mức thái quá với Khánh bằng một loạt câu hỏi kiểu: Khánh đã có bạn trai chưa? Khánh thích mẫu đàn ông thế nào? Đó là không kể hàng loạt cú điện thoại sau đó của ông tha thiết mời Khánh hợp tác. Chính sự ưu ái đặc biệt này làm cô không còn dám quay lại công ty lần thứ hai. Vấn đề đặt ra là khoảng cách giữa nhà tuyển dụng và ứng viên thế nào là hợp lý để vừa không quá xa cũng không quá gần. Robert, một chuyên viên lập trình người Australia tại Việt Nam cho rằng, người Việt Nam có vẻ khá cảm tính trong phỏng vấn, nghiêng về yếu tố chủ quan hơn khách quan. 

Phỏng vấn là cả một nghệ thuật

Bà Phạm Thị Thu Hiền – Trưởng phòng tư vấn nhân sự Nic Group cho rằng, phỏng vấn ứng viên là cả một nghệ thuật trong đó phong cách chuyên nghiệp luôn được đặt lên hàng đầu. Công việc chính của bà là tìm kiếm, tư vấn và chọn lọc những ứng viên phù hợp nhất với các vị trí khách hàng yêu cầu. Đối tượng tham gia phỏng vấn khá phong phú, từ nhân sự cấp trung đến các nhân sự cao cấp, thậm chí có những vị trí ở mức lương hơn 10.000 USD. Theo bà, ứng viên, đặc biệt ở những vị trí cao cấp luôn thể hiện được đẳng cấp của mình, nếu người phỏng vấn không khéo léo nắm bắt thì khó có thể thuyết phục được họ. Bà chia sẻ: “đôi khi tôi thật sự xúc động khi nhận được email cảm ơn của ứng viên, không biết họ nói thật hay động viên nhưng có người cho rằng tôi là người rất đẳng cấp trong phỏng vấn và để lại ấn tượng sâu sắc trong họ.”

Khi đã nhận lời phỏng vấn đồng nghĩa với việc ứng viên đã xác định tư tưởng làm việc tại công ty tuyển dụng. Nhưng chính sự thiếu chuyên nghiệp của nhà tuyển dụng khiến họ phải cân nhắc nếu không nói là từ chối trước lời mời. Theo thống kê của Tuyendung.com.vn tại các hội chợ việc làm thì có tới 30% người tìm việc được hỏi đã từng từ chối hợp tác với các doanh nghiệp ngay sau khi phỏng vấn. Chính họ đã loại bỏ nhà tuyển dụng với nhiều lý do khác nhau. Điều này gây bất lợi cho cả nhà tuyển dụng lẫn ứng viên, bất lợi cả về thời gian, chi phí, kể cả uy tín của nhà tuyển dụng.

Ứng viên có nhu cầu tìm việc và họ muốn được gắn bó với môi trường làm việc cũng như cấp trên của mình khi họ thực sự bị hấp dẫn trong lần gặp đầu tiên. Họ muốn được nhận sự thiện chí cũng như thái độ tôn trọng từ phía người phỏng vấn. Chỉ qua phỏng vấn, ứng viên cũng phần nào hình dung được văn hóa công ty, nó thể hiện qua chu trình tuyển dụng, qua tác phong làm việc cũng như cách hành xử của người phỏng vấn. Ở một số công ty nước ngoài, tính chuyên nghiệp đã đạt ở mức cao ngay từ những khâu nhỏ nhất, đặc biệt trong phỏng vấn tìm người tài. Tại Việt Nam tuy tính chuyên nghiệp chưa được phát huy triệt để nhưng thiết nghĩ đó là yếu tố cần nếu các doanh nghiệp muốn kiếm được người tài cho mình.